Kruipruimte ventileren: ventilatiegaten in de gevel laten boren

Een kruipruimte ventileert via openingen in de gevel, onder de begane grondvloer. Milieu Centraal noemt als richtlijn 1 cm² ventilatieopening per m² vloeroppervlak. Ontbreken die openingen, dan adviseert Milieu Centraal renovatiekokers in voor- en achtergevel: minimaal twee per gevel, dus minimaal vier, schuin door de gevel naar de kruipruimte geboord.

De maat van het gat volgt uit de koker die erin komt. Ubbink schrijft voor zijn renovatiekoker van Ø50 mm een boorgat van 52 mm voor. Zou de opening onder het maaiveld uitkomen, bijvoorbeeld achter een terras, dan komt er een koekoek tegen de gevel; Tilmar noemt daarvoor meestal een gat van Ø80 mm.

Roefs Grondwerken boort deze ventilatiegaten als diamant-kernboring in metselwerk en (gewapend) beton, vanuit Geleen in heel Zuid-Limburg. We boren ventilatiegaten en andere doorvoeren van Ø50 tot 200 mm; Dante boort zelf. Welke koker, welk rooster of welke koekoek erin komt, volgt uit het gekozen systeem en de montage-instructie van de fabrikant. De ventilatiekokers kunnen wij ook leveren.

De kruipruimte is de lage ruimte tussen de bodem en de onderkant van de begane grondvloer. Het is er vochtig: volgens Milieu Centraal heeft een kruipruimte vaak een relatieve luchtvochtigheid van 85 tot 100 procent. Zonder goede ventilatie kan het er nog vochtiger worden, en dat kan volgens Milieu Centraal leiden tot schimmels en houtrot.

Daarnaast kan zich radon ophopen. Milieu Centraal beschrijft radon als een onzichtbaar gas dat uit de grond kan komen en niet goed is voor de gezondheid. Ventilatie zorgt dat vocht en schadelijke gassen zoals radon weg kunnen. Volgens Milieu Centraal blijft dat ook in een goed geïsoleerd huis nodig: niet alleen in de woning, maar ook in de kruipruimte.

Sluit bestaande ventilatieopeningen daarom nooit af, ook niet bij vloerisolatie. Tilmar raadt aan de openingen geregeld te controleren op afsluiting door bladeren, planten of vuil. Staat er water in de kruipruimte, zoek dan ook naar de oorzaak; bij een lekkende afvoer leest u wat verzekeraars vergoeden bij lekkage aan het riool in de kruipruimte.

Het aantal volgt uit drie dingen: het vloeroppervlak, het type vloer en de luchtdoorlaat van elke koker of elk rooster. Over de benodigde oppervlakte verschillen de richtlijnen. Milieu Centraal noemt 1 cm² ventilatieopening per m² vloeroppervlak en minimaal twee renovatiekokers per gevel. Fabrikant Tilmar hanteert in zijn richtlijn minimaal 2 cm² per m² voor een steenachtige vloer en minimaal 4 cm² per m² voor een houten vloer, telkens verdeeld over twee gevels. Een houten vloer vraagt dus de meeste ventilatie.

De plaats is even belangrijk als het aantal. Volgens Tilmar moeten de openingen in ten minste twee verschillende gevels zitten, bij voorkeur tegenover elkaar. Zo kan de lucht door de kruipruimte stromen. Ook Milieu Centraal adviseert kokers in zowel de voor- als de achtergevel.

De luchtdoorlaat per opening staat in de productgegevens. De renovatiekoker van Ubbink heeft volgens de fabrikant een ventilatieoppervlak van 16,9 cm², het RVS-rooster van de Tilmar-koekoek een luchtdoorlaat van 48 cm². Een rekenvoorbeeld voor een steenachtige vloer van 60 m²: met de richtlijn van Milieu Centraal is 60 cm² nodig, dus vier Ubbink-kokers met samen 67,6 cm². Met de richtlijn van Tilmar is het 120 cm², dus acht kokers, vier per gevel.

Laat het aantal en de plaats bepalen door wie de ventilatie of het isolatiewerk ontwerpt, en geef de posities daarna aan ons door. Komen er veel openingen, zet ze dan op één lijst met maat en plek per boring.

Voor een bestaande gevel adviseert Milieu Centraal renovatiekokers: een buis door de muur met buiten een muurrooster. Ubbink beschrijft de montage van zijn VloerVent Renovatiekoker in drie stappen: boor een gat van 52 mm, steek de buis van Ø50 mm en 400 mm lang erdoor en bevestig het rooster van 128 × 90 mm op de muur. De hellingshoek is variabel. Milieu Centraal adviseert de gaten schuin in de gevel naar de kruipruimte te boren. Zo kan het rooster buiten boven de grond zitten, terwijl de koker binnen onder de vloer uitkomt.

Ligt het maaiveld buiten zo hoog dat de opening eronder zou uitkomen, bijvoorbeeld bij een terras tegen de gevel, dan komt er een koekoek. Tilmar beschrijft zijn koekoek, ook wel wolfskuil genoemd, als een oplossing voor luchttoevoer beneden maaiveld: een kunststof bak met een open achterzijde die tegen de gevel de grond in gaat, met bovenin het rooster. De onderzijde is deels open, zodat eventueel regenwater aan de voorzijde van de muur blijft. De maat van het gat door de muur bepaalt men volgens Tilmar zelf; meestal is dat Ø80 mm, en Ø82 mm als er een koker door de spouw komt.

Neem de gatdiameter altijd over uit de montage-instructie van het product dat u kiest en rond hem niet af; hoe u die maat bepaalt, staat in de juiste diameter voor een kernboring kiezen. Gaat het niet om de kruipruimte maar om een afvoer of ventilatie in de woning, dan gelden andere maten: lees welke maat een afzuigkapdoorvoer vraagt of wat een decentrale WTW-unit in de gevel vraagt.

Bij spouwmuurisolatie kan de ventilatie van de kruipruimte verdwijnen. Isolatiefabrikant Rockwool schrijft dat bij veel oudere gebouwen de kruipruimte wordt belucht via de spouw en open stootvoegen, en dat die bij het inblazen van isolatie dichtraken. Met speciale ventilatiekokers en roosters wordt de beluchting dan weer hersteld. Ubbink geeft zijn renovatiekoker daarvoor een demontageoog: na het na-isoleren kan de koker worden teruggehaald om eventuele isolatiekorrels te verwijderen, zodat hij niet verstopt raakt.

Bij vloerisolatie geldt hetzelfde uitgangspunt. Milieu Centraal adviseert de ventilatiegaten in de muren van de kruipruimte open te laten en, als die er nog niet zijn, ze mogelijk alsnog te laten aanbrengen. Volgens Milieu Centraal kunt u de gaten voor de renovatiekokers laten boren door een betonboorbedrijf.

Bij een aanbouw tegen de voor- of achtergevel kunnen de bestaande openingen in die gevel achter of onder de aanbouw verdwijnen. Controleer daarom na de bouw of er nog openingen in twee gevels over zijn, zoals Tilmar aanbeveelt. Plant u de aanbouw nog, regel dan de kruipruimteventilatie mee met de andere doorvoeren, zoals de rioolaansluiting voor de aanbouw.

Een ventilatiegat voor de kruipruimte komt in het muurwerk onder de begane grondvloer, dicht bij de fundering. Of dat deel dragend is, ziet u er niet aan af; lees hoe u een draagmuur herkent en wie dat beoordeelt. Ligt er een betonnen fundering of funderingsbalk, dan kan daarin wapening zitten. Constructieve wapening wordt niet zonder akkoord doorsneden; meer daarover in boren in gewapend beton.

Kijk vooraf via het kruipluik naar de binnenzijde van de gevel. Lopen er leidingen of kabels langs de muur op de plek van het gat, kies dan een andere positie. Spreek ook af hoe boorkern en koelwater aan de binnenzijde worden opgevangen; de rest van de voorbereiding staat in een kernboring voorbereiden.

Een schuine boring is langer dan de muur dik is. Geef daarom de muurdikte en de gewenste hoek door, zodat de boordiepte vooraf vaststaat. Onze prijzen gelden tot 450 mm boordiepte; bij een wand of vloer dikker dan 450 mm spreken we vooraf een meerprijs met u af.

Voor een renovatiekoker met een boorgat van 52 mm geldt de prijs voor Ø50–60 mm: vanaf €155 in metselwerk en vanaf €180 in (gewapend) beton. Een gat van Ø80 mm achter een koekoek valt onder Ø70–80 mm: vanaf €165 in metselwerk en vanaf €185 in beton. Alle prijzen zijn all-in: inclusief 21% btw, voorrijkosten en een boordiepte tot 450 mm. Staat uw maat, zoals Ø82 mm, niet als eigen regel in de prijslijst, vermeld die exacte maat dan in uw aanvraag; u krijgt de prijs vooraf.

Meerdere gaten van dezelfde diameter in hetzelfde materiaal op één adres geven korting op het totaal. De vier gaten voor de renovatiekokers die Milieu Centraal minimaal noemt, kosten in metselwerk samen vanaf €496 in plaats van €620: 20% korting. Bij 5 gaten is dat 25%; bij meer dan 5 boringen maken wij een projectprijs. Alleen bij een wand of vloer dikker dan 450 mm, zware wapening, moeilijke bereikbaarheid, boren op hoogte of extra opbouwtijd spreken we vooraf een meerprijs af. Bekijk de volledige prijslijst per diameter voor metselwerk en beton.

Dante boort zelf en neemt binnen 1 werkdag persoonlijk contact op. Vermeld in uw aanvraag welke koker, welk rooster of welke koekoek erin komt, zodat de gatmaat vaststaat. Wilt u dat wij de ventilatiekokers leveren, zet dat er dan bij; de kokers komen dan als aparte post in de offerte. Stuur zo mogelijk mee: