Regenwater afkoppelen bij woning en tuin

Regenwater of hemelwater afkoppelen betekent dat water van het dak niet meer via het vuilwaterriool weg gaat, maar naar een eigen voorziening in de tuin. Bij afkoppelen stroomt het dakwater niet langer via dezelfde route naar het riool, maar naar een regenton, groene laagte, goot of ondergrondse infiltratievoorziening. Dat kan de tuin van water voorzien en voorkomt dat schoon regenwater onnodig wordt afgevoerd. Komt er toch een nieuwe aansluiting op het riool, lees dan hoe regenwater en afvalwater gescheiden worden bij riolering aanleggen. Wij koppelen ook zelf af, inclusief infiltratiekratten of een grindkoffer: zie hemelwater afkoppelen.

De nieuwe route moet ook bij een stevige bui voorspelbaar blijven. Water mag niet naar de gevel, kruipruimte, buren of een lager gelegen deur stromen. Controleer daarnaast de voorwaarden van gemeente en waterschap; lokale regels en subsidies kunnen per plaats verschillen, zie subsidie voor afkoppelen in Zuid-Limburg. Twijfelt u over de opvang, vergelijk dan infiltratiekratten of een grindkoffer. Blijft een regenpijp toch op het riool, lees dan hoe u een regenpijp op de juiste rioolbuis aansluit.

Een zandige bodem neemt water anders op dan een compacte leem- of kleilaag. Ook een doorlatende bovenlaag zegt niet alles wanneer dieper een slecht doorlatende laag ligt. Een eenvoudige infiltratieproef geeft een eerste indruk; bij twijfel is gerichtere beoordeling nodig.

Kijk vervolgens naar het aangesloten dakoppervlak. Een kleine berging aan een groot dak is snel gevuld. De voorziening moet daarom worden afgestemd op toevoer, beschikbare berging, ledigingstijd en de plek waar overtollig water veilig heen kan.

Bovengronds afvoeren via een goot naar een groene laagte is goed inspecteerbaar en vaak eenvoudig te onderhouden. Een regenton houdt water beschikbaar voor de tuin, maar heeft een overloop nodig zodra hij vol is. Ondergrondse kratten besparen ruimte aan het oppervlak, maar vragen een passende bodemopbouw en bereikbare voorfiltering. Ligt er verharding boven, dan is waterdoorlatende bestrating een aanvullende optie.

Combineren werkt vaak beter dan één groot element. Een regenton kan eerst water opvangen, waarna de overloop naar een verlaging of infiltratievoorziening gaat. Zo worden dagelijks gebruik en piekbelasting van elkaar gescheiden.

Geen enkele particuliere voorziening kan onbeperkt water bergen. Bepaal daarom waar water heen gaat wanneer de bodem verzadigd is of de berging volledig gevuld raakt. Die noodroute blijft bij voorkeur zichtbaar, vrij van obstakels en gericht naar een plek waar tijdelijk water acceptabel is.

Hoogtes zijn hierin beslissend. Een paar centimeter verkeerd afschot kan water naar de achterdeur sturen. Meet maaiveld, dorpels, kelderopeningen en de uitstroom van de regenpijp voordat leidingen definitief worden ingegraven; bij de gevel geldt daarbij bestrating aansluiten op dorpel en gevel.

Dakgoten, bladvangers en filters houden grof vuil tegen voordat het de voorziening bereikt. Controleer ze periodiek en vooral na bladval of verbouwing. Een systeem zonder bereikbare inspectiepunten is lastig te herstellen wanneer de opname terugloopt.

Test na aanleg de volledige route met water: aansluiting, afschot, berging en overloop. Controleer na de eerste stevige buien of er plasvorming bij de gevel ontstaat en of de voorziening binnen een redelijke periode weer ruimte krijgt.